Afyonkarahisar’ı Tanıyalım

TERMALİN,  KAYMAĞIN,  SUCUĞUN,  MERMERİN,  VE LEZZETİN BAŞŞEHRİ

CUMHURİYETİMİZİN KAZANILDIĞI TOPRAKLAR  

AFYONKARAHİSAR

Adını dünyanın oluşumunun dördüncü zaman diliminde bir yanardağ ağzında meydana gelen sarp kayalar üzerine kurulan kaleden (Karahisar) ve ilk defa “Synnada” antik kenti sikkelerin de karşımıza çıkan haşhaş   (Opıum-Afyon)’dan alan Afyonkarahisar M.Ö. 2.000 yıllarına kadar uzanan bir tarih şeridi yaşatır.

İlk yerleşim izine, II. Murşil‘in Arzava seferinde kullanıldığından bahsedilen ve Hapanova (Yüksek Tepe) olarak adlandırılan Kale’de rastlamaktayız. Günümüze kadar ulaşan Hitit sur parçalarından da burasının Hititlerce ilk defa kullanıldığını öğrenmiş oluyoruz.

Hititlerden sonra Anadolu’da uygarlık kurmuş olan Frigler’in izlerine, sarp kayalık üzerinde tespit ettiğimiz Frig mihrabı, sunu çukurları, Frig basamaklı sunağı gibi kayalığın zirvesinde bulunan Frig kaya tapınağında rastlamaktayız. Sarp kayalık üzerinde günümüze kadar korunarak gelmiş dinî amaçlı yapılanmadan, burasının Frigler döneminde dinî bir merkez olarak kullanıldığı anlaşılmaktadır.

Roma ve Bizans döneminde Asya ve Anadolu eyaletine bağlı bir yerleşim yeri olan ilimizin adı, Akronıum (Yüksek Tepe)’dir. Bu dönemde, kaplıcaları, Frigya Salutaris (Şifalı Frigya) adıyla ün yapmıştır.

Afyon, asıl önemine “Selçuklular” döneminde kavuşmuştur. Milâdî 1147-1157 yılları arasında Sultan I. Mesud’un emri ile “Karahisar” adı ile tanınan kalenin eteklerine, bir Türk boyu olan Karaşar‘- lar yerleştirildiler. Stratejik yolların kavşağında çok çetin bir kalesi bulunması dolayısıyla, kale ile Hıdırlık (kalenin güneyinde bulunan tepe) tepesi arasındaki yerleşim alanı çok kısa sürede genişlemiştir. Bu gelişmeyi hızlandıran diğer bir olay da, Sultan I. Alâaddin Keykubat’ın tahta çıkar çıkmaz başlattığı yurt kalelerinin onarımı sırasında Afyonkarahisar Kalesi’nin de onarılmasını buyurmasıdır.

Sultan I.Alâaddin Keykubat, 1231 yılında lalası ve mimarı Bedrettin Gevhertaş‘ı kale dizdarı olarak Afyon’a gönderir. Gevhertaş, kalenin burç ve bedenlerini onardıktan sonra, yukarı Kale’de küçük minareli mozaik çini mihraplı bir mescit ve onun doğu yanına da bir saray yaptırır. Ayrıca Alâaddin Medresesi adlı Hisarardı Medresesi’ni yaptırır.

Sarp kayalar üzerindeki kalesi sağlam ve güvenilir olan Afyonkarahisar’da Selçuklu Devleti’nin hazineleri saklanır olmuş ve adına da “Karahisar-ı Devle” denilmiştir.

Anadolu Selçuklu Devleti’nin 1243 Kösedağ Savaşı sonrasında Moğolların hâkimiyetine girmesiyle Afyonkarahisar’da Sahipata Beyliği kurulmuş, daha sonra sırayla Eşrefoğulları, Germiyanoğulları ve Karamanoğulları Beylikleri egemenliğinde kalmıştır.

Şehir, Osmanlı İmparatorluğu döneminde genişleyerek büyümüştür. Fatih Sultan Mehmet’in sadrazamlarından Gedik Ahmet Paşa, Karaman Seferi sırasında Afyonkarahisar’da konaklamış ve 1472-1477 yılları arasında yapımı tamamlanan Gedik Ahmet Paşa Külliyesi’ni(sübyan mektebi, medrese, hamam, imaret ve camii’den müteşekkil) yaptırmıştır. Bunun yanında çok sayıda mescit, cami, medrese yapılmıştır. Mevlevîlik tarikatının yayıldığı merkez olan Afyon’daki Mevlevi Tekkesi’nin 19.yy.’da yanmasından sonra dönemin padişahı II. Abdülhamid Han tarafından yaptırılan Mevlevî Tekkesi (Bugün cami olarak kullanılmaktadır.) önemli mimarî eserlerdendir.

İstiklâl Savaşı yıllarında Afyonkarahisar, Başkomutanlık Karargâhı olmuş, Millî Mücadeleyi zafere ulaştıran Başkomutanlık Meydan Savaşı, Afyonkarahisar’da da verilmiştir. Kurtuluş Savaşında, Büyük Taarruzdan bir gün sonra 27 Ağustos 1922 günü, saat:17.oo’de Türk orduları Afyon’a girmiş bundan sonra Başkomutanlık ve Garp Cephesi Karargâhı Afyon’a taşınmış ve karargâh olarak kullanılmıştır. Atatürk, 28 Ağustos1922 günü Afyon’daki karargâhına gelmiş, büyük zafere kadar çalışmalarını buradan idare etmiştir.

Afyonkarahisar ili, Türkiye’nin Ege Bölgesi’nde İç Batı Anadolu kısmında yer alan bir ilidir.
Merkez nufusu:164.292’dir.Toplam nüfusu 697.365’tir. Gelişmekte olan bir ildir.Türkiye Cumhuriyeti’nin 81 ilinden biri olan Afyonkarahisar ili, Anadolu yarımadasının batıya yakın ortasında ve Ege Bölgesinin iç kesiminde yer alır. İç Anadolu yaylasının Ege kıyılarına açılan bir eşiği, bir geçidi durumundadır. Çevresinde Eskişehir, Konya, Isparta, Denizli, Uşak ve Kütahya illeri bulunur. Kuzey Doğudan Güney Batıya uzandıkça alçalan ovaları ile hem Orta Anadolu’dan ve hem de Ege Bölgesinden sayılır. En Kuzeyde Eskişehir sınırından, en Güneyde Denizli sınırına kadar Kuzey Doğudan Güney Batıya uzunluğu 210 kilometredir. Eni ise Kütahya sınırından Isparta sınırına kadar Kuzey Batıdan Güney Doğuya 112 kilometredir. Denizli’ye doğru incelerek eni 20 kilometreye kadar düşer, bir parça halindedir.
İlin diğer komşu illerle sınırları; Eskişehir ile 12, Konya ile 96, Isparta ile 152, Denizli ile 128, Uşak ile 48 ve Kütahya ile 48 kilometre olup, sınırlarının toplam uzunluğu 616 kilometredir.
Afyonun Temel sanayi ürünleri Mermer ve gıda üzerinedir. Mermer ve Traverten taşında Dünyanın önde gelen Üreticilerindendir Afyon sanayisi.
Et tavuk ve yumurtacılık’ta son derece gelişmiştir. Türkiye Et ve yumurta borsasına yön vermektedir.
Türkiye içinde ise Afyon deyince akıla şu ürün ve nesneler gelir:
Milli mucadele:Cumhuriyetin kazanildigi topraklar; anadolunun kilidi Afyonkarahisar. Kurtulus savasinda cok onemli savaslara sahiplik yapmistir (Kocatepe, Dumlupinar), yunanlar burada husrana ugratilip Izmire kadar puskurtulup denize dokulmustur. Gunumuzde utku aniti anit parkta bunu simgelemektedir.

Termal; Turkiyenin termal baskentidir; en fazla termal yatak kapasitesine sahip ildir. Turkiyede kisi basina dusen bes yildizli otel sayisinda en fazla tesise sahip ildir. En onemli merkezleri: Gazligol, Omer, Gecek, Hudai ve Heybelidir.
Mermer: Iscehisar ilcesinden dünyanin en kaliteli beyaz mermeri çıkmaktadır. Antik çağlarda birçok yerde kullanılmıştır; örneğin Efes antik tiyatro. Günümüzde birçok yerli ve yabanci ünlünün evini süslemektedir. Amerikadaki Beyaz Saraya’da döşenmiştir.
Haşhaş: isminden belli olduğu gibi haşhaş’ın anavatanıdır. Türkiyenin tek alkaloid(morfin)fabrikasi Bolvadin ilçesindedir.
Kaymak: En iyi Kaymak, Manda sütünden elde edilir. Ancak günümüzde pek bulunmamaktadır ve inek sütünden imal edilmektedir.
Sucuk: Afyon sucuğu Kayseri sucuğundan lezzet bakımından daha farklıdır. Türkiye çağında 4-5 ulusal markası vardır.
Lokum: Afyonun lokumu her damak zevkine hitap eden tiplerde üretilir. Özellikle Kaymaklı lokumu son derece popülerdir.

Afyon ev ekmeği: Patates ezmesi ilave edilen meşhur ev ekmeği, 1 haftalık dayanma süresi ile çok sevilen ve besleme değeri normal ekmeklerden daha yüksek olan bir ekmek türüdür.

Yumurta: Turkiyenin yumurta borsasidir, ayda 40.000.000 uretimi vardir Et: Turkiyenin et borsasi.Istanbul etinin 60 % temin ediyordur.
Ekmek kadayıfı: Afyon orijinli bir tatlı türü olup, tüm Türkiyede sevilerek yenen bir tatlı türüdür. Özellikle Süt kaymağı ile beraber yenilmesi tercih edilmektedir.
Yün: dunyanin yun borsasi Bolvadin ilcesindedir.
Sandıklı ve Şuhut Patatesi: Sandıklı ve Şuhut bölgesinde sınırlı miktarda yetişen bir tür tatlı patetesi ile, Türkiyenin her yerinde aranan ve tercih edilen değerli bir patates türüdür.
Napolyon kirazi: Sultandağı ilçesi ve Erkmen beldesinde yetiştirilmektedir. Ihracata gitmektedir. Türkiyenin besin değeri en yuksek kirazıdır, tescillidir.
Kızılay Maden Suyu: Ihsaniye ilçesinde çıkmaktadır.Dünyanin en iyi maden suyudur; defalarca uluslararasi ödüller kazanmıştır (1934 Paris fuari), tesis dünyanın en modern dolum tesisidir, dakikada 100.000 şişe dolum yapılmaktadır. Sade ve meyveli olarak dünyanin dört bir yanına ihrac edilmektedir. Osmanlı döneminde padişahlar Afyonkarahisardan Istanbula getirtirlermis.
Arpa: Türkiye’nin en kaliteli arpası burada üretilmektedir. Bu yüzdendir ki Efes Pilsen yıllar önce buraya bira fabrikasını kurmuştur.
Buğday:Türkiye’deki en önemli buğday üretim merkezlerinden olup, Konya ve Ankaradan sonra başı çekmektedir. Bayat kokboya kilimi: dunyaca unludur ve Bayat ilcesinde dokunmaktadir.
Ulaşım: Türkiye’nin Istanbuldan sonraki en islek kavsagidir. Yaz gunlerinde gunde 100-150.000 arac gecmektedir. Türkiye’nin 4 istikametine demiryolu olan tek ilidir. Türkiye demiryollarinin 7 bölgesinden biridir.
Karahisar kalesi; Afyonkarahisar’a adını vermiştir.
Afyonkarahisar ilinde,
Bolvadin Heybeli Kaplıcaları (Heybeli veya Kızılkilise Kaplıcası), Gazlıgöl Kaplıcaları, Sandıklı Hüdai Termal Turim Merkezi (Sandıklı Hüdai Kaplıcaları), Ömer Gecek Kaplıcaları bulunur.

UTKU ANITI

BELEDİYE PARK ÖNÜ ŞEHİR İÇİ

VALİLİK BİNASI

HIDIRLIK TEPESİNDEN ÇEKİM

MEVLANA MAHALLESİNDEN BİR GÖRÜNÜM-TARİHİ EVLER

KALENİN ETEKLERİ-  YUKARI PAZAR ALTI

AFYONKARAHİSAR

TESCİL EDİLMİŞ TAŞINMAZ KÜLTÜR VE TABİAT VARLIKLARI İLE SİT ALANLARI (AĞUSTOS 2005)

Arkeolojik Sit Alanı :146 Kentsel Sit Alanı : 2 Doğal Sit Alanı : 25 Tarihi Sit Alanı : 6

Toplam : 179

Kültür (Tekyapı Ölçeğinde) ve Tabiat Varlıkları : 688

GENEL TOPLAM : 867

AFYONKARAHİSAR NASIL GİDİLİR..?

Karayolu: Afyon Batı Anadolu’nun diğer bölgelere açılan bir kapısı durumunda ve transit geçit merkezidir.

Otogar Tel : (+90-272) 212 09 63

Demiryolu: İl merkezi, Ülkede dört ayrı demiryolu hattının birleştiği noktada bulunan tek il merkezi olma özelliğini taşımaktadır.

İstasyon Tel : (+90-272) 2l3 79 l9

Havayolu: Mevcut Havaalanı askeri amaçlı muhafaza ve idare ettirilmekle beraber sivil ve ticari amaçlarla da trafiğe açıktır.

Afyon Başmakcı ilçe binası resmi

AFYONKARAHİSARDA NE ALINIR..?

Geleneksel motiflerle yapılan el sanatları çok gelişmiştir. Keçecilik, koşumculuk, at arabacılığı, demircilik ve bakırcılık, yemenicilik, mermercilik, kilimcilik, hasır ve boyra örücülüğü ilin önemli el sanatları arasında yer alır.

Merkez : Kaymak, Lokum, Sucuk ürünleri,

Bayat: Kök Boyalı Kilimleri,

Dazkırı: İpek Halısı.

İscehisar: Mermer biblolar,santranç takımları.

Sandıklı: Bakır süs eşyaları, kızılcık reçeli, patatesli ev ekmeği.

Emirdağ: Koyun yoğurdu.(İlkbahar,yaz mevsimlerinde).

Şuhut: Patates.

Sultandağı: Napolyon kirazı ve vişne (Haziran-Temmuz)

AFYONKARAHİSARA ULAŞIM…

Büyük İllerden ile ulaşım olanakları : Büyük illerden ilimize kara ve demir yolu ile ulaşım mümkündür. (Ankara İstanbul İzmir Antalya Konya Kütahya Denizli Eskişehir Isparta Uşak) İlden İlçelere Ulaşım Olanakları:Bütün ilçelere karayolu ile ulaşım mümkündür. Ayrıca İhsaniye, Dinar,Sandıklı, Sultandağı ilçelerine demiryolu ile ulaşım mümkündür.

Karayolu : Afyon otogarından Türkiye’nin tüm bölgelerine ulaşım sağlanmaktadır. Afyon Otogar Adresi : Ankara Yolu Üzeri /Afyon Afyon Otogar Telefonu: 272- 212 09 63 Kent Merkezine Uzaklığı ve Ulaşım : Afyon otogarı şehir merkezinde olup, şehiriçi minübüsleriyle ilin her yerinden rahatlıkla otogara ulaşım sağlanmaktadır.
Önemli Otobüs Firmaları : KAMİL KOÇ Otb.İşl. : Tel. 2153323-24/2131113
Çalıştığı Güzergah : Ankara, Antalya, İzmir, Bursa, İstanbul, Marmaris, Didim, Trabzon, Fethiye-Kaş.
PAMUKKALE OTB.İŞL: Tel: 2153334-2158866 Faks: 2151866
Çalıştığı Güzergah : Ankara, Antalya-Alanya, İzmir, Denizli-Nazilli-Aydın, İstanbul, Bursa ,Muğla-Marmaris – Datça, Söke-Didim, Söke-Kuşadası, Söke-Milas-Bodrum, Samsun-Trabzon, Fethiye-Köyceğiz
* Demiryolu : Afyon Tren garından Türkiye’nin tüm bölgelerine ulaşım sağlanmaktadır.
Afyon Tren Garı Adresi : Atatürk Caddesi Afyon Afyon Tren Garı Telefonu : 0-272- 2137919 Kent Merkezine Uzaklığı ve Ulaşım : Afyon Tren garı şehir merkezi içerisinde olup, şehrin her yerinden şehiriçi minübüsleriyle rahatlıkla ulaşım sağlanmaktadır.

AFYONKARAHİSAR İLİNİN  ÖNEML TELEFON NUMARALARI

İlin Önemli Adres ve Telefonları

Kurumun Adı  Adresi    Telefonu
Afyon Valiliği Hükümet Konağı 272- 2140660
Afyon Belediye Başkanlığı Anıtpark Yanı 272- 2144255-2152253
İtfaiye Müdürlüğü Belediye Yanı 272-2143677
Garnizon Komutanlığı Şuhut Yolu 272- 2165700
İl Emniyet Müdürlüğü Mecidiye Mah. 272- 2138021
İl Jandarma Komutanlığı Atatürk Cad. 272- 2136032
Kocatepe Üni. Rektörlüğü Ordu Bulvarı 272- 2281254-55,  4440303
İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Hükümet Konağı Kat: 3 272-2137600-2135447
Devlet Hastanesi Atatürk Cad. 272-2120802
Zübeyde Hanım Doğ.Çoc. Hst. Eşrefpaşa Mah. 272-2133956
İl Sağlık Müdürlüğü Otogar Yanı 272-2147523 – 2169550
Kocatepe Devlet Hastanesi Otogar Karşısı 272-2137686
Özel Fuar Hastanesi Fuar Alanı Yanı 272-2131072
Özel Umut Polikliniği Yeşilyol Cad. 272-2137429-30
Afyon Müzesi Kurtuluş Caddesi 272-2151191
G.A.Paşa İl Halk Kütüphanesi Yeşilyol Cad. 272-2135433

Afyon Emirdağ Korkmazlar Dinlenme Tesisleri Resmi

Sağlık Turizmi
Kaplıcalar : Sağlık turizmi yönünden oldukça şanslı olan İlimizde 5 tane kaplıca bulunmakta olup, tümü Turizm Bakanlığı tarafından “Turizm Merkezi” ilan edilmiştir. Türkiye genelinde “Pilot Bölge” seçilerek altyapı çalışmalarına hız verilmiştir. “Geleceğin Termal Başkenti” olarak nitelendirilen ilimizin termal merkezleri şunlardır. :* GAZLI GÖL TERMAL* HÜDAİ TERMAL* HEYBELİ TERMAL* ÖMER-GECEK TERMAL

Afyon Kalesi Resmi - Afyon Castle

Müzeler

1-Arkeoloji Müzesi Adresi : Konya Yolu Üzeri AFYON Telefon : 0-272-215 11 91 Fax : 0-272-213 39 75

Bölgedeki 40 kadar höyük, 20 kadar antik şehirden derlenen eserlerle, Kalkolitik, Eski Tunç, Hitit, Frig, Hellenistik,Roma ve Bizans devrine ait kazı çalışmaları sonucu bulunan eserleri sergilemektedir. Ayrıca müzenin bahçesinde Herakles, İmparator Hadrion tipi kolossal(büyük) heykeller, İon, korinth tipi sütun başlıkları, üzerleri yazıtlı veya kabartmalı ve bölgenin tipik eserleri arasında olan “Kapı Tipi Mezar Stelleri”, pişmiş toprak lahidler ve çeşitli mimari eserler sergilenmektedir.
Afyon Arkeoloji Müzesi Pazartesi hariç haftanın altı günü saat 8.30-12.00 13.00-17.30 arası ziyarete açıktır. Müzenin içerisinde fotoğraf çekimi yasak olmakla beraber bahçesinde serbesttir.

2-Zafer Müzesi (Başkomutan Tarihi Milli Park Müdürlüğü): Adresi : Anıtpark Karşısı, Hükümet Konağı Yanı Afyon Telefon : 0-272- 212 09 16
1913-1914 yıllarında yapılmıştır. Zemin katta 10 oda, 1 toplantı salonu ve sahnesi, üst katta 9 oda
ve sergi salonu vardır. Başkomutan Meydan Muharebesinin planlandığı ve taarruz emrinin verildiği yerdir. Zafer Müzesinde, Başkomutan savaşı ile ilgili bilgi verilmesinin yanında, Başkomutan Mustafa Kemal Paşa, Batı Cephesi Komutanı İsmet İnönü Paşa, Genelkurmay Başkanı Fevzi Çakmak Paşa ve Batı Cephesi Harekat Şube Müdürü Tevfik Bıyıkoğlu anısına, kaldıkları odalar düzenlenmiştir.
Zafer Müzesi Hafta içi mesai saatleri içerisinde gezilebilir.

AFYON MÜZESİ

ZAFER MÜZESİ

AFYONKARAHİSARDA NE YENİR..?

Afyon ili, zengin bir mutfağa sahiptir. Özellikle hamur işleri, haşhaşlı ve kaymaklı yiyecekler yöreye has özellikler taşır. Başlıca yemekleri arasında bulgur yemekleri, sakala çarpan çorbası,çullama köfte, ilibada dolması, sulu köfte, sırt dolması, göce tarhanası, nohut çöreği, göce köftesi ve tarhanası, özbek pilavı, Afyon salatası, şakşuka yer alır. Afyon kaymağı, lokum ve şekerlemeleri yörede en çok bilinen tatlılardır.

Afyonkarahisar’da yapılan yemekler şöyle sıralanabilir.:

A) BUĞDAYDAN YAPILAN YİYECEKLER:
1- Bulgur Yemekleri
2- Düğü Yemekleri(Çullama köfte, sulu köfte,ilibada dolması.)
3- Göce Yemekleri(Göce köftesi, göce tarhanası,keşkek.)
4- Hamur İşleri(Arabaşı, ağzıaçık, bükme, börek, bazlama, börek kenarı, haşhaşlı börek, ikiz börek, katmer, ocak bükmesi, şepit, cızdırma, cücü, çörek, nohut çöreği, ev hamuraşı, ev makarnası, nuska hamurası, sakala çarpan, velense hamuraşı, miyane çorbası, peksimet, ak pide, haşhaşlı pide, katkılı pide, yalım pidesi, halka pişi, lokma pişi, düz pişi.)

B) ET YEMEKLERİ:
1- Parça et, yoğurtlu et
2- İşkembe yemekleri(çorba, kıyma, kızartma,söğüş, tas eti)
3- Özbek Pilâvı
4- Paçık
5- Haşlama
6- Kızartma
C) SEBZE YEMEKLERİ:
1- Afyon salatası (Haşhaş bitkisinin yeşil yaprağından yapılmaktadır.)
2- Patlıcan yemekleri( Patlıcan böreği, bütün(parça) et patlıcan, yanı yarma, nohutlu patlıcan, kavurmalı patlıcan kebabı, patlıcan küllemesi, patlıcan dolması, yoğurtlu sarmısaklı patlıcan kızartması, imam bayıldı, patlıcan köftesi, patlıcan çöp kebabı, patlıcan ezmesi, patlıcan pilakisi, etli patlıcan sarması, etli patlıcan yahnisi, patlıcan doğraması, patlıcanlı pilav, patlıcan oturtma, hünkar beğendi, patlıcan gömmesi, patlıcan turşusu, patlıcan sırt dolması.)
3- İlibada dolması
4- Sırt dolması
5- Şakşuka
6- Zürbiye

D) TATLILAR :
1- Çeşitli Tatlılar (Ekmek kadayıfı, haşhaş helvası, incir dolması, un helvası, kaymaklı şeker, kaymaklı lokum, saksağan beyni, yumurta tatlısı, su muhallebisi.)
2- Hamur Tatlıları (Bisküvi, erişte baklavası, fırma baklavası, un helva, kurabiye, höşmerim, kedi külümbe, pandispanya, Tlf helva.)
3- Sütlü Tatlılar (Ağız, palize, yepinti, muhallebi.)


YÖRESEL YEMEK TARİFLERİ :
Ağzıaçık :
Malzemeler: 80 cm çapındaki tepsi için; 4 kg böreklik un, 400 gr Donyağı (içyağı) eritilecek.
1,5 kg sıvı (ayçiçek yağı) yağ, 2 çorba kaşığı yoğurt, yeteri kadar tuz ve su.
İç Malzemeler : 1 kg tuzsuz taze peynir, 1 tutam doğranmış maydanoz, 6 adet yumurta, 500 gr haşhaş ezmesi.
İçin hazırlanışı : Bir kap içerisinde peynir ovalanır, yumurtalar kırılır, doğranmış maydanoz katılarak karıştırılır.
Yapılışı : Un, iki çorba kaşığı yoğurt, yeteri kadar su ve tuz katılarak yoğurulur. Hamur biraz katı olmalıdır ve iyice yoğrulmalıdır. Bir taraftan da donyağı (içyağı) eritilerek sıvı yağla karıştırılır ve karışık yağ hazırlanmış olur. Sonra hamur bezelere(top top yapılması) ayrılarak oklava ile açılır. Hamur iyice açıldıktan sonra karışık yağla yağlanır. Üzerine sürtülmüş (katılığının giderilmesi için sıvı yağla karıştırılmış olan) haşhaş sürülür. 7 cm kalınlığında birbirine paralel kesilir ve uzun parçalar üst üste konur, üste üste konan parçalar kare şeklinde kesilir. Bu parçalar ayrı ayrı yuvarlak şekilde kenarları ince, ortası biraz kalın olarak açılırlar. Her bir parçanın ortasına hazırlanan peynirli malzemeden yeteri kadar konarak hamur yuvarlak şekilde kıvrımlı katlanır, tamamen kapatılmaz, ortası biraz açıktır. Bu şekilde hazırlanan hamurlar, karışık yağla yağlanmış tepsiye seyrek olarak dizilir. Bu işlem tamamlandıktan sonra karışık yağla üstleri bozulmadan yağlanır. Bu yöremizde büyük tepsilerle yapılan hamur işi (ağzıaçık), mahalle fırınlarına (ekmek fırınları) götürülerek pişirilir. Ağzıaçıkların içine isteğe göre iç malzemesi olarak kıyma da konulabilir.

Mercimekli Bükme :
Malzemeler (Hamur İçin) : 1,5 kg un, 1 fincan sirke, 1/2 kg. ayçiçek yağı, 125 gr İçyağı, haşhaş ezmesi, tuz ve su. İçi İçin : 2 su bardağı mercimek, 1 adet orta büyüklükte soğan, tuz ve karabiber.
Yapılışı : Mercimekler haşlanır, soğanlar küçük küçük doğranır, kavrulur. Haşlanan mercimeklere yağda kavrulan soğan, karabiber ve tuz eklenerek karıştırılır ve soğumaya bırakılır.
Un, sirke, tuz ve su karıştırılarak kulak memesi kıvamında yoğurulur. Yoğurulan hamur iki eşit parçaya bölünerek bezeler elde edilir.
Bezeler oklava ile açılır. Yufka gibi açılan hamurun üzeri eritilmiş içyağı (ayçiçek yağı ile karıştırılmış iç yağı) ile yağlanır, ezilmiş haşhaş (ayçiçek yağı ile karıştırılmış haşhaş ezmesi) sürülür ve açılan hamur katlanır. Rulo hale getirilir, küçük kare parçalara kesilir.
Küçük hamur bezeleri oklava ile yuvarlak açılır. Ortasına uzunlamasına mercimek içi konulur. Kenarlar mercimek üzerine katlanır. Ters çevrilerek yağlanmış tepsiye sıralanır. Daha önceden ısıtılmış fırında pişirilir.

Keşkek :
Malzeme : 1 kg göce (kabuğu soyulmuş ve yıkanmış buğday), 1 kg kemikli yağlı et, 1 kg lola (but) kemiği, 1 su bardağı nohut
Yapılışı : Keşkeklik buğday kemikler, kemikli et ve nohut ile birlikte yeteri kadar su ilave edilerek toprak çömleğin içine konur. Çömlek, akşama kadar ekmek pişiren mahalle fırınına akşam üzeri konur. Çömlek, fırında sabaha kadar ağzı kapalı kalır. Sabah fırından alınır. Çömleğin içinde kemiklerle, kemikli et çıkartılır, etler kemikten sıyrılır. Etler tekrar çömleğin içine konur, tahta kepçeyle keşkek iyice çevrilerek (dövülerek) karıştırılır. Servis yapılırken tereyağı ve kırmızı biber ilâve edilir.


Göce Köftesi :
Malzemeler : 1 su bardağı düğü (ince bulgur), 1 su bardağı göce, 1 adet büyük boy soğan, 2 yemek kaşığı tereyağı, 1 yumurta, 2 yemek kaşığı un, 1 yemek kaşığı kuru nane
Sosu : 1 su bardağı süzülmüş koyun yoğurdu, 2 diş sarımsak.
Yapılışı : Düğü ile göce, sıcak suyla ıslatılır, kuru nane ufalanır ve bir müddet dinlendirilir. Bu malzemeler yoğrulurken 2 yemek kaşığı un ve 1 yumurta ilave edilir. Avuç içinde küçük küçük köfTlfer yapılır. Kaynayan suda haşlanır. Üzerine önce sarmısaklı yoğurt sonra da yağla kavrulmuş soğanlı sos dökülür.

Sakala Çarpan Çorba :
Malzemeler : 1/2 su bardağı yeşil mercimek, 6 su bardağı su (et ve suyu veya tavuk suyu tercih edilir.) 2 adet küçük boy soğan, 4 yemek kaşığı tereyağı veya margarin, 3 yemek kaşığı un, 2 tatlı kaşığı tuz, 1/2 su bardağı kesme makarna, 1 yemek kaşığı nane.
Yapılışı : Mercimek yıkanır ve bir su bardağı su ile akşamdan ıslatılır, kalan su eklenir, 25-30 dakika pişirilir. Soğan ince ince doğranıp yağla birlikte, kısık ateşte arasıra karıştırılarak kavrulur, un katılarak bir iki defa çevrilir ve haşlanmış mercimeğe eklenir, tuz ilâve edilir, kaynayınca kesme makarna ilâve edilir, yaklaşık 10 dakika sonra nane gezdirilerek ocaktan indirilir.

Afyonkarahisar ile ilgili genel bilgiler

Afyonkarahisar telefon kodu (şehirlerarası): 272

İl plaka kodu: 03

Afyonkarahisar ilçeleri: Merkez, Başmakçı, Bayat, Bolvadin, Çay, Çobanlar, Dazkırı, Dinar, Emirdağ, Evciler, Hocalar, İhsaniye, İscehisar, Kızılören, Sandıklı, Sinanpaşa, Sultandağı, Şuhut

Afyonkarahisar’ın komşuları: Burdur, Denizli, Eskişehir, Isparta, Konya, Kütahya, Uşak

Afyonkarahisar nüfus bilgisi: (Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi – 2007 Nüfus Sayımı Sonuçları)
Afyonkarahisar’ın nüfusu 701.572’dir.

İlçeler Toplam Erkek Kadın
Merkez 234.807 117.488 117.319
Başmakçı 11.329 5.625 5.704
Bayat 9.287 4.648 4.639
Bolvadin 46.520 23.123 23.397
Çay 35.876 17.648 18.228
Çobanlar 13.092 6.512 6.580
Dazkırı 11.165 5.541 5.624
Dinar 50.311 24.735 25.576
Emirdağ 46.199 23.865 22.334
Evciler 8.609 4.271 4.338
Hocalar 11.683 5.661 6.022
İhsaniye 30.550 15.177 15.373
İscehisar 24.114 12.066 12.048
Kızılören 2.889 1.373 1.516
Sandıklı 61.843 30.198 31.645
Sinanpaşa 42.651 20.990 21.661
Sultandağı 19.847 9.507 10.340
Şuhut 40.800 20.161 20.639
Toplam 701.572 348.589 352.983


Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s